DJY nguồn xung Switching (SMPS) 220 to 12V

[thanhfdc]

Nguồn ATX có nhiều cấu trúc: Flyback, nửa cầu, forward... Chỉ có nửa cầu mới dùng đến con tụ nối tiếp sơ cấp này.

Tìm mãi mới thấy CT tính con tụ đó. Theo AN1114 của Microchip thì:

[lngs2n]

Ko chỉ nửa cầu mà cả full cầu cũng vẫn cần con tụ này.

Em thấy trên nhiều bộ nguồn như atx đều chọn tụ 1uF, có cách chọn tụ nào hay mọi công suất đều dùng được tụ 1uF ạ

[thanhfdc]

Ôi trời, 1 van mà chập CE - DS thì khi van còn lại có xung kích on, 2 con van ngắn mạch HV 310VDC thì có mà khói lửa tơi bời ấy chứ. Chỉ có chập BE - GS thì mới ko bị nổ.

Con tụ Cb ấy là ngăn dòng DC, chống lệch từ thông cho BAX.

Sơ cấp các BAX trong quá trình hoạt động đều luôn phải có 2 chiều: từ hóa và khử từ để cân bằng từ thông. Ở mạch từ đơn cực tính như Flayback hay Forward... thì van chỉ từ hóa lõi. Quá trình khử từ là quá trình thụ động: đẩy năng lượng ra tải. Ở mạch từ lưỡng cực tính như cầu, nửa cầu, đẩy kéo... thì từ hóa và khử từ đều do van, bằng cách đảo chiều dòng điện sơ cấp. Ngoài việc đẩy năng lượng ra tải theo 2 nửa chu kỳ. Quá trình khử từ cũng đồng thời là quá trình từ hóa theo chiều ngược lại.

Nếu các van hoạt động ko cân đối hoặc điện cảm cuộn dây ko cân đối (đẩy kéo) thì sẽ có 1 nửa chu kỳ mà ở đó từ thông lớn hơn, ở nửa chu kỳ còn lại nó ko đc khử hết, lõi vẫn còn từ dư. Cho đến chu kỳ tiếp theo nó lại bị nạp thêm và tăng lên. Liên tục như thế vài chu kỳ từ thông lõi đạt mức cực đại ko thể nạp thêm gì nữa, hay gọi là bão hòa thì... bùm.

Ở mạch này khi ko có tụ việc 2 van dẫn dòng để từ hóa và khử từ lõi ko cân do bản thân các van (Vsat, Rdson), hoặc do lệch điểm chia áp 1/2Vcc - FLOAT tạo nên dòng DC chảy theo 1 hướng qua cuộn sơ cấp BAX. Tạm gọi là dòng DC vì nó chỉ chảy theo 1 hướng dù rằng nó ko liên tục mà là xung ngắt quãng theo mỗi nửa chu kỳ.

Con tụ nối tiếp đó tích lũy năng lượng dư và sẽ xả nó vào nửa chu kỳ kế tiếp giúp cân bằng từ thông lõi.

Ko chỉ nửa cầu mà cả full cầu cũng vẫn cần con tụ này.

[quangdongueh]

Mình thấy nó còn có tác dụng rõ nét nữa là...chống cháy nổ: nếu một trong 2 Q công suất bị chết thông CE(DS) nếu không có tụ đó thì dòng qua biến áp tăng vọt liên hồi--> bốc lử như chơi; nhưng nhờ tụ đó mà dòng điện chỉ xả tức thời qua biến áp với giá trị max nào đó theo công thức xả tụ rồi lập tức mất dòng liền--> không gây nổ nữa.

ông nhầm đoạn này. nguồn atx nửa cầu kiểu này nổ trans như pháo.

[dinhthuong80]

Mình thấy nó còn có tác dụng rõ nét nữa là...chống cháy nổ: nếu một trong 2 Q công suất bị chết thông CE(DS) nếu không có tụ đó thì dòng qua biến áp tăng vọt liên hồi--> bốc lử như chơi; nhưng nhờ tụ đó mà dòng điện chỉ xả tức thời qua biến áp với giá trị max nào đó theo công thức xả tụ rồi lập tức mất dòng liền--> không gây nổ nữa.

[coconlkt]

kiểm tra trên vài bộ nguồn ATX thấy các nguồn có 2 tụ lọc ( cho ra điểm giữa 150V) đều sử dụng tụ này, vì nguồn cũ đã tháo vỏ nên không còn biết công suất từng mạch chắc chênh nhau 100-200W đều sử dụng 1 loại tụ 105j/400v nối tiếp sơ cấp, còn những bộ nguồn 1 tụ lọc nguồn thì không có con tụ này.

Ở bài này có nói đến "3 - Hoạt động của mạch dao động và công suất".
Có đoạn: "- Hai đèn công suất sẽ hoạt động ngắt mở theo tín hiệu dao động tạo ra điện áp xung ở điểm giữa, điện áp này được đưa qua biến áp chính, thoátqua tụ gốm C3 rồi trở về điểm giữa của hai tụ lọc nguồn."

Chính xác là thế bác ạ. Atx noname toàn dùng lọc 2 tụ hóa lấy điểm giữa qua con tụ này cấp vào biến áp. E thì e hay gọi là tụ thoát xoay chiều. Tại nó là tụ không fân cực nên nó dẫn từ 310v về 150v điểm giữa và dẫn từ 150v điểm giữa về mass khi 2 van đóng mở luân phiên.

[lngs2n]

Nhờ bác gút-gồ không được em sang bác youtube. trong một clip nước ngoài họ nói "một tụ (C_B) tùy chọn có thể được thêm vào vì nếu một transistor gánh nhiều hơn thì tụ C_B sẽ được nạp hoặc xả để cân bằng dòng điện chạy qua.."

Nhưng ở đây không nói đến cách chọn tụ mà lại là "tùy chọn" ( hay là được chọn sẵn nhỉ) họ chỉ nói sơ sơ không có công thức gì ở clip này cả.

Em còn gà mờ quá, thấy chưa hợp lý các bác gạch đá mạnh tay giúp em nhé.
Cám ơn các bác mấy hôm nay đã giúp em hiểu được khá nhiều..

[quangdongueh]

có lẽ là ngăn dòng dc thì đúng hơn. thấy mấy cái tụ xuất từ cầu H sang biến áp của mấy cái máy hàn nó hay dùng tụ 475. dòng qua mỗi biến áp chỉ 12-15a thôi. mình nghĩ là nó có tác dụng cân bằng từ thông ( máy ghép song song 3 biến áp). đôi khi tự đặt câu hỏi là một biến áp nào đó hoạt động mạnh hơn thì có cái gì đó cân bằng 3 biến áp lại chứ???
đợi cao nhân nào đó vào chỉ giáo ạh!

[dinhthuong80]

Chắc mình quen gọi là tụ cân bằng từ thông thôi chứ thực chất ở mạch này nó có tác dụng ngăn áp 310Vdc trực tiếp chạy qua sơ cấp, và tác dụng chính là duy trì dao động khi 2 van luân phiên đóng mở:
Giả sử ban đầu Q cao dẫn: sẽ không có gì xảy ra hoặc tụ C 1uF này xả điện qua Q cao
kế tiếp Q cao đóng, Q thấp dẫn: áp 310V nạp qua C này đi qua sơ cấp rồi về mass qua Q.
Tiếp theo Q thấp khoá, Q cao dẫn: lúc này tụ C có tác dụng xả điện qua Q (cao) , qua sơ cấp về cực còn lại. Cứ thế mạch mới doa động được.
Còn với nguồn đối xứng như dưới thì có hay không có có tụ C đó mạch vẫn chạy được, cũng có lệch từ thông gì đâu.

[quangdongueh]

con 1uf/400v chính xác là con cân bằng cho từ thông. nên thay bằng con 475/400v nếu chạy 900w. tụ bớt nóng, lệch hơi nhiều. hoặc ghép nhiều con 474 . chừng 5 con lại cũng được.

[lngs2n]

em đã thay được tụ 471 giờ con trở không còn nóng nữa. vẫn chưa hiểu con tụ nối tiếp cuộn sơ cấp gọi là gì

[lngs2n]

Em chỉ có chút kinh nghiệm làm push-pull thôi, 12 to 300v còn nguyên lý mạch này em vẫn chưa rõ, em vẫn quyết tâm làm bằng được, có thất bại thì sẽ có thành công, có nhiều khó khăn sẽ có được nhiều kinh nghiệm, chắc học phí cũng sẽ cao hư hỏng ở đâu sẽ rút kinh nghiệm ở đó, vẫn mong được các bác giúp đỡ

Dù đã chạy được nhưng em vẫn chưa hiểu được nguyên lý hoạt động của nó..

Theo em hiểu thì 3525 tạo PWM driver bằng 2110 chân 7 kích dẫn mosfet cho điện áp 310V (+150V so với chân Float) cho cuộn sơ cấp, và sau khi chân 7 ngắt thì tiếp tục chân 1 kích dẫn mosfet cho GND (-150V) cho cuộn sơ cấp. còn tác dụng của con tụ gốm đỏ 1uF/400V nối tiếp cuộn sơ cấp giờ em vẫn chưa hiểu hoạt động như thế nào

[bqviet]

Xem kỹ lại thấy mạch này đúng là nửa cầu. Thế thì còn khó hơn nữa, vì biến áp dễ bị flux run-away dẫn tới bão hòa.

Bạn nào làm nguồn nên bắt đầu từ forward converter thông thường, sau đó tăng lên thành loại 2 van. Kết cấu bridge (half/full) làm khi đã nhiều kinh nghiệm.

[lngs2n]

hình như bác việt nhầm chứ nhỉ? mạch này nửa cầu, và áp trên cuộn dây chỉ 150v. tức=1/2vcc.
đúng là snuber mắc vào DS con fet, cả hai con cao và thấp.
chuyện câu dây test thử trước khi vẽ mạch in thì nên hàn trên test bo. hình dung mạch sẽ vẽ sao thì hàn test bo như vậy. cũng gọi là tàm tạm.

Vâng làm trên bo cắm cũng lắm lúc rối vì chân lỏng lẻo, cắm mấy con Fet vào rồi lỗ bo bị hở rộng ra. bác giúp em con tụ 1uf/400v nối tiếp sơ cấp có tác dụng như thế nào với mạch này ạ

[lngs2n]

Sơ đồ nguyên lý mà người mở luồng trích dẫn là mạch forward converter 2 van. Nhưng thường không dùng snubber kiểu như trong sơ đồ đó, mà mỗi van sẽ có phần snubber riêng. Làm snubber như trong sơ đồ trên tổn hao khá lớn.

Tham khảo thiết kế hay hơn nhiều
http://danyk.cz/reg60v_en.html

Link rất hay, cảm ơn bác Việt.

Em tìm hiểu thì mạch snubber là để dập xung gai nhiễu phải không ạ, hiện tại thì em chưa mua được tụ 471 nên chưa thử được. Em có tháo con 103 và 4R7 ra thì mạch vẫn chạy bình thường không hề có gai nhiễu sóng rất vuông, nhưng không biết nếu có tải thì có nhiễu không vì mạch chưa chỉnh lưu, ổn áp nên chưa thử tải được, cũng không có cái tải trở giả nào.. mai em đi tìm linh kiện gắn vào cho an toàn.

Em còn thắc mắc chỗ con tụ gốm đỏ 1uF nối tiếp với sơ cấp, em được biết trong mạch push-pull có tác dụng chống mất cân bằng từ thông còn trong mạch này tác dụng của nó sẽ là gì ạ, nếu mạch công suất lớn như trong sơ đồ nguyên lý 900W thì dòng qua cuộn sơ cấp cũng khá lớn vậy con tụ đó có chịu nổi hay mạch có cho đủ công suất thiết kế không ạ. Mong là bác sẽ giải đáp giúp..

Em có qua link bác đính kèm, rất mừng vì chưa biết cấp nguồn nuôi ic như thế nào, vừa hay có con TYN267 trong bo ATX cũ nên có thể sử dụng mạch này vì nó có thể test riêng được nên có sai sót sẽ dễ hơn, lúc đầu em định dùng điện trở mồi rồi quấn thêm cuộn 12v cho IC nhưng chưa có chút kinh nghiệm nào cả. Cảm ơn bác nhiều..