Lan Hương trả lời về cao tần (tập 1)

[lanhuong]

to anh phong25_2

e ko hiểu cái d(I), tại sao lúc thì cho nó =1; lúc thì cho nó =10 -phong25_2

Đơn giản thôi anh Phong ơi : khi điều biên ta cần có cường độ trung bình tín hiệu đưa vào base của transistor dao động cao gấp 10 lần khi điều tần. Ví dụ : 10 mV thay vì 1 mV chẳng hạn. Sự tăng giảm d(I) cần phải được tính toán kỹ để sử dụng vùng đáp tuyến phù hợp, tránh méo phi tuyến.

Còn d C(be) thì như đã nói, nó khoảng 0,01 pF. Và nó có giá trị tùy theo cấu trúc mối nối semiconductor anh ạ. d C(be) rất bé và phải tìm ra bằng thực nghiệm.

mạch phát thì như thế còn mạch thu thì sao(tăng giảm băng thông í)?

Trong một bài gần đây nói về sử dụng radio làm máy thu dùng cho điều khiển, Lan Hương có nói về việc chỉnh dải thông trung tần FM. Người ta phải dùng Sweep Marker để chỉnh dải thông FM/IF cho rộng hơn hay hẹp đi. Còn nếu là trung tần FM dùng thạch anh thì "gác" tụ vài pF vào điểm in - out của thạch anh trung tần. AM cũng thế.
Anh ráng tìm tí nhé.

Lan Hương.

[phong25_2]

.
...
- Theo Aldorff Leithneimm (1958) thì khi có tác động một dòng vào mối nối BE, ngoài sự thay đổi về dòng điện trong mạch thì sự di chuyển điện tử và lỗ qua mối nối BE sẽ làm điện dung mối nối BE thay đổi - thay đổi điện dung BC. Sự thay đổi C(be) là rất bé, khoảng 0,005pF đến 0,015 pF tuỳ theo mức dòng d (I) tác động. Trong mạch dao động, sự thay đổi điện dung này tác động vào mạch cộng hưởng làm thay đổi tần số cộng hưởng. Vì vậy mà d(I) x d C(be) / C(ch) qui định mức thay đổi tần số.

- Trong mạch H5 dưới đây (LH chọn vì có điện dung cộng hưởng rõ ràng hơn), cho mức d (I) = 1. d C(be) = (0,005 + 0,015)/2 = 0,01 pF.



vì điện dung trong mạch cộng hưởng là 15 pF, tần số là 100.000 KHz nên mức điều biến tần số là :
d (F) = +/- [0,01 (pF) : 15 (pF) x 100.00 (KHz)] = +/- [0,075 % x 100.000 (KHz] = +/- 75 (KHz)

d (F) là +/- 75 KHz --> dải điều biến tần số là 150 KHz, hoàn toàn phù hợp với tiêu chuẩn băng thông FM quốc tế.
Và đây chính là mạch Frequency Modulation (FM).

- Mạch H1 là mạch có điện dung trong mạch cộng hưởng C (CH) = 150 pF, d C(be) = 0,015pF, tần số 1000 KHz và mức dòng d (I) = 10.



thì mức̣ thay đổi tần số cộng hưởng là : d (F) = +/- [0,01 x 1000 KHz] = +/- 10 (KHz)

d (F) là +/- 10 KHz --> dải thông là 20 KHz, bảo đảm tiêu chuẩn băng thông phát sóng âm tần.
Vì vậy mà Audio tác động vào dòng BE là chủ yếu, nó thay đổi biên độ RF theo audio.
Và trong H1 chính là mạch Amplitude Modulation (AM).

Lan Hương.

e ko hiểu cái d(I), tại sao lúc thì cho nó =1; lúc thì cho nó =10; dựa vào đâu mà cho như thế; nếu ta muốn tăng giảm băng thông thì chỉ cần tăng giảm d(I) và điện dung trong mạch cộng hưởng phải ko? còn cái dC(be) nữa mình xác định nó như thế nào.

với mạch phát thì như thế còn mạch thu thì sao(tăng giảm băng thông í)? có ai chỉ e với

[sylvie]

Chị Hương cùng các bậc sư phụ cho em hỏi có ai biết tính băng thông tần số cắt thấp, cao của mạch này không em xin cám ơn

[httung]

Các bác chỉ hộ em cách đọc mấy con tụ này với ạ. Sao mà mỗi loại lại ghi khác nhau thế chứ. Em cảm ơn

Giá trị khác nhau thì phải ghi khác chứ, 2/5 ~ giá trị thấp nhất là 2p lớn nhất là 5p, tương tự 2/7, 5/25....

[avr]

cuộn L tạo dòng cảm ứng làm đÌn sáng ( một dạng anten ngắn).

to H: bạn thử edit lại BKTT xem ( họ llac bằng mail ....phức tạp !)

[avr]

hảnh tiep theo.....

[avr]

to em luctienbo

Mạch em nói chính là mạch điều biến biên độ (Amplitude Modulation - AM) đặc trưng. Em theo mạch chị kèm theo để thực hiện thì được ngay thôi.

Trong mạch, Q1 và Q2 chạy vi sai, trong đó Q1 thì khuếch đại còn Q2 điều tiết độ khuếch đại của Q1 và đã được tính toán để tín hiệu ngõ ra tương đương với tín hiệu từ bộ tạo xung nếu để ở mức cao nhất. Q3 là để đảo chiều xung lại cho đúng chiều từ bộ tạo xung, nếu không cần đúng chiều xung thì có thể bỏ Q3, lấy xung ra trực tiếp từ cực thu C(Q1) em ạ.

to anh Quế Dương


Vâng, keo 502 là hợp chất có acid Cyanic nên rất độc, sau này em dùng keo superGlue 707, vừa chịu nhiệt cao hơn vừa không (hoặc rất ít) độc hại (trong bài em có ghi đó).

Rất cám ơn anh đã quan tâm đến bọn "newwbie" tụi em. Bravo Mod !

to anh avr

Lan Hương đang edit thì anh avr đã post rồi. Nhìn lại thấy anh đã quote đành phải ... undo cái vừa edit.

Đoạn Lan Hương muốn thêm vào là thế này :

Từ Điển Bách Khoa Toàn Thư Việt Nam định nghĩa rất "kinh" về mạch dao động như sau đây :

http://dictionary.bachkhoatoanthu.go...3JkPW0=&page=1

Nội dung định nghĩa này chỉ là mạch dao động điện từ LC chứ không phải là tất cả của mạch dao động. Định nghĩa kiểu này chỉ gây hiểu lầm về bản chất của mạch dao động anh ạ. Đem cái này ra nói thì người có học họ chửi cho mất mặt.

Hic, thà đừng làm ra cái gọi là "Bách Khoa .... gì gì" đó còn hơn... Xin các anh chị và các em cho ý kiến ...

Lan Hương.

Nếu để LC dao động tự nhiên sẽ tắt dần : +5/-5 sau đó chỉ còn +2/-2 và màu dòng e cũng nhạt dần. điện áp trên tụ sẽ đổi từ + sang - tuần tự theo dạng SIN. Lí do:
Dòng e mới đầu tăng mạnh nhưng L sinh dòng cản cũng mạnh để hãm bớt, cần có thời gian lâu hơn để dòng e chạy về má kia của C so với khi không dung L mà dung R (hay bong đèn) thay thế. Trong thời gian đó, trong L tích lại một số e và tạo ra từ trường B ở đây, khi má kia của C nạp e ngày càng nhiều làm hãm lại cường độ I trong mạch thì L lại sinh dòng e cảm ứng cùng chiều với dòng e trong mạch để tăng cường , chống lại sự giảm dòng trong mạch. Chính nhờ điều này đã tạo nên một lực ép quán tính để dòng e tiếp tục dồn về má kia của C ngay cả khi các e không còn chảy từ má lúc đầu của C nữa do điện tích âm ở đây ít dần trong khi bị cản ngày càng nhiều do các e tích ngày càng nhiều ở má bên kia của C sau khi qua L. nhờ vậy sau một thời gian bên má nạp của C sẽ có e nhiều hơn cả mức cân bằng (đáng lẽ đã dừng lại nếu dung R/ đèn). Khi đó dòng e lại đổi chiều nạp và dòng e lại chạy ngược so với ban đầu, vậy dòng e sẽ dao động , nhưng do cuộn dây có r nên sẽ tiêu hao năng lượng dần dần ở dạng bức xạ nhiệt, từ. nên dòng e dao động yếu dần làm điện áp của C/L sẽ là hình SIN nhưng biên độ yếu dần và tắt hẳn. Theo biểu đồ frexnel thì khi đó , dòng trong nhánh L,C khác nhau nhưng dòng tổng của mạch LC = 0 , Zl = Zc và F dao động phụ thuộc vào L/C , gọi là f dao động riêng :f= 1/2pi. Sqrt(LC)

Đến đây nếu có một tín hiệu bên ngoài kích vào phù hợp, nghĩa là ngay lúc má C của tụ chuyển từ - sang + thì đặt một áp + vào. Nó sẽ tăng cường quá trình nạp, làm mạnh them và phục hồi dòng e , phục hồi quá trình dao động. Khi đó mạch LC lại dao động mạnh như lúc C mới được nạp ban đầu. và tạo song SIN duy trì. Lúc đó mạch LC đã cộng hưởng với song có f đã đưa vào.
Xem vài mạch protues, có thể thấy rõ :
Khi đóng điện C được nạp đầy , dòng mạnh rồi yếu dần khi Vc = V nguồn nạp ( nếu có đèn thì sẽ loé sang trong thời gian này). sau đó đóng điện cho mạch xả , nếu là RC thì C sẽ xả tức thời và tắt, đèn sẽ loé sang rồi tắt và không có dòng dao động. Nhưng nếu là mạch LC thì lại có dao động. Và thử nhấn công tắc nhịp nhàng để tăng cường V+ từ nguồn cho má nạp điện C mỗi khi nó chuyển từ - > + thì mạch LC dao động nhịp nhàng, nếu làm ngược lại sẽ làm hãm dao động và tắt nhanh.
Hình ảnh:

[queduong]

cảm ơn queduong . cho tôi hỏi thêm 1 phần nửa tín hiệu ổ 3 chân DA,CL,EN phải như thế nào để được 1 dao động có tần số là f hướng dẩn cho tôi cách tính.cảm ơn queduong rất nhiều.

Để sử dụng được các IC này thì bạn phải có kiến thức về lập trình MCU , kỹ năng về PLL .

Cách tính toán tần số ( số lần chia ) thì có thể nghiên cứu data sheet .

Tôi trình bày sơ qua cho bạn hiểu :
IC có 3 đầu vào giao tiếp ( thường được gọi tên là 3 wire bus ) nó gồm data , clock và enable .

+ Muốn điều khiển được IC này thì ta lập trình ( theo datasheet ) ,

Cho chân Enable lên mức cao , cứ mỗi xung Clock thì đẩy data kèm theo vào các chân tương ứng

( Sau khi kết thúc quá trình truyền , điều khiển ( thì ngắt lệnh ) bằng cách đưa chân Enable về 0 ( logic 0 ).

+ Một chu trình điều khiển ( thường được gọi là khung truyền ) . Tùy theo IC mà có khung truyền dài hay ngắn ( hay IC có thể hỗ trợ khung truyền nhỏ nhất bao nhiêu bít , lớn nhất bao nhiêu bít ) .

+ Chẳng hạn trong IC của bạn là 34 bít dữ liệu. ( tương ứng với 34 clock ) --- Bạn có thể cũng truyền 19 bít , 18 bit... ( IC này có hỗ trợ ).

----------

Cứ mỗi bit đúng ( data VS clock ) được đưa từ MCU vào PLL , sau khi kết thúc khung truyền nó sẽ lưu vào Register latch ... rồi tương ứng điều khiển khối chức năng bên trong .

VD 4 bit đầu điều khiển đầu ra của buffer B3,B2,B1,B0 , rồi đến các bit tần số ...v.v

-----------


Cách giải thuật so sánh của IC PLL tổng quát thế này :

1) Thạch anh dao động ( chia cho hệ số chia ) = tần số 1

( tần số này thường được gọi là tần số mẫu . )


VD : tôi lắp PLL thạch anh 4MHz , số lần chia 1024 ===> được 3,90625 KHz


2) Tần số phản hồi ( Tần số này được lấy từ bộ VCO đưa ngược trở lại để so sánh tần số ) .

Tần số này khi đưa vào chip PLL , qua các bộ chia ( bộ chia cứng , chia có điều khiển ) ....
Cuối cùng sau phép chia thì được 3,90625 ( bằng đúng tần số mẫu ).

Nghĩa là CHIP PLL đã LOck .


+++ từ tần số mẫu (f1 ) và tần số VCO (f2 ) người ta tính ra tỉ lệ ( số lần chia ) : gọi là số N

Số N chính là dữ liệu cần phải dùng MCU để đẩy vào chip PLL ( N14 , N13..... N0 ) ( Mục đích của nó là thực hiện việc điều khiển số lần chia ) để 2 tần số bằng nhau .


------------

Sơ bộ là vậy ... Hic mỏi tay quá

[minhcpl]

cảm ơn queduong . cho tôi hỏi thêm 1 phần nửa tín hiệu ổ 3 chân DA,CL,EN phải như thế nào để được 1 dao động có tần số là f hướng dẩn cho tôi cách tính.cảm ơn queduong rất nhiều.

[queduong]

Ặc Ặc... Bác "queduong" vui tính nhỉ. Đọc bài của bác mà em có cảm giác như ngày nào còn ngồi lớp 1 ê a mấy chữ i...tờ...
Nếu như bác nói vậy thỉ khi ta phối hợp trở kháng không đúng thì sẽ bị lệch tần phải không? Như ví dụ bác đưa ra thì trở kháng tần sao là 50 ohm, nếu bây giờ tầng sau không còn là 50 ohm nữa thì tần số cũng lệch khỏi 27Mhz phải không?
Chúc vui !

Tần số thì có khả năng không lệch khỏi nhiều nếu chỉ làm đơn giản có 1 tầng hay dùng thạch anh ( nó còn liên quan nhiều yếu tố khác nữa )
nhưng hệ số phẩm chất , năng lực của mạch cộng hưởng sẽ bị giảm đi.

Chỉ khi bị sai lệch quá lớn thì bị lệch tần số .

--- Bạn hiểu ý nghĩa từ ... CỘNG HƯỞNG ( cộng cái gì , hưởng cái gì )


( bạn lấy công thức tính là tự suy ra thôi )

[queduong]

gởi lanhuong:
Tôi gặp một mạch dao động dùng ic MDT2005,MC44817 và diod biến dung .tôi không hiểu cách tạo tần số từ ic MDT2005 như thế nào nên nhờ cô lanhuong giải thích giúp ,cảm ơn trước.
minhcpl

MDT2005 là một MCU ( vi điều khiển ) ( VD : vi điều khiển PIC , 89 , AVR ... )

Còn MC44817 là một IC PLL ( Hay còn gọi là vòng khoá pha : Thuật ngữ chuyên ngành ) .

Bản thân MDT không sinh ra tần số dao động , nó cấp các tín hiệu 0,1 Enable vào đường điều khiển ( bus , serial , I2C , SPI ... ) của PLL ( MC 44817 )

--- Các tín hiệu 0 ,1 đưa vào IC PLL này sẽ được xử lý ( lưu vào register ) , làm các giải thật , chia , so sánh .


PLL IC là một IC thường dùng trong RF ( mục đích của nó hay dùng để so sánh tần số phản hồi về ) rồi đưa tín hiệu ra đầu điều khiển để cân bằng tần số đó . ( đầu đó thường gọi là VT ( voltage tuning ) ) , đầu này sẽ nối vào một bộ dao động thay đổi theo điện áp ( từ viết tắt gọi là VCO )


---- MDT giúp cho IC PLL có thể chạy được đúng , còn PLL lại có tác dụng so sánh tín hiệu phản hồi.


-------------------

Để dễ hình dung có thể ví dụ thế này : Chẳng hạn mạch của bạn dao động ở tần số 50 MHz .

Đầu tiên MDTxxx sẽ cung cấp tín hiệu điều khiển cho MC44xxx ở khoảng 50MHz .
Lúc này MC44xxx sẽ đưa 1 điện áp để điều khiển bộ VCO tạo ra 50Mhz .

Khi tần số bị thay đổi ( do một yếu tố nào đó - chẳng hạn là 49Mhz ) , nhờ vào đầu tín hiệu phản hồi bộ PLL MC44xxx sẽ so sánh .... điều chỉnh điện áp cấp vào VCO làm cho nó tăng tần số lên ở xung quanh 50MHz .

ĐÓI THÌ BÙ , NO THÌ HẠ BỚT


--- Chẳng hạn bây giờ ta muốn nó chạy ở tần số 60Mhz ( trong khả năng làm việc của mạch )

Thì ta phải thay đổi chương trình , lệnh của MDTxxx . ( MDTxxx ra lệnh , MC xxx bị điều khiển )

[minhcpl]

gởi lanhuong:
Tôi gặp một mạch dao động dùng ic MDT2005,MC44817 và diod biến dung .tôi không hiểu cách tạo tần số từ ic MDT2005 như thế nào nên nhờ cô lanhuong giải thích giúp ,cảm ơn trước.
minhcpl

[cai_nguc]

Các bác chỉ hộ em cách đọc mấy con tụ này với ạ. Sao mà mỗi loại lại ghi khác nhau thế chứ. Em cảm ơn

[Co_processor]

Bạn phải tính giá trị phối hợp với tầng đằng sau, ở điểm đó sẽ thấy sự cộng hưởng có hệ số tốt nhất
ví dụ tính một cách nông dân là bạn muốn đưa ra để phối hợp với tầng sau 50 ôm .

Vậy thì : Z( lờ) = Z(xê) = 50

Z(lờ ) = ômêga lờ = 2 pi ép lờ ... suy ra Lờ = Z(lờ) chia 2 pi ép

bằng 50 chia 2 nhân 3,14 nhân 27 nhân 10 mũ 6 = ??? henry

cứ như vậy lấy công thức mà tính thôi .

Ặc Ặc... Bác "queduong" vui tính nhỉ. Đọc bài của bác mà em có cảm giác như ngày nào còn ngồi lớp 1 ê a mấy chữ i...tờ...
Nếu như bác nói vậy thỉ khi ta phối hợp trở kháng không đúng thì sẽ bị lệch tần phải không? Như ví dụ bác đưa ra thì trở kháng tần sao là 50 ohm, nếu bây giờ tầng sau không còn là 50 ohm nữa thì tần số cũng lệch khỏi 27Mhz phải không?
Chúc vui !

[queduong]

Lờ bằng khoảng 295 nano H gì đó , lấy calculator mà tính