Lan Hương trả lời về cao tần (tập 1)

[httung]

Máy Bird bây giờ rất hiện đại xài chỉ thị bằng LCD, nguyên lý vẫn vậy.

[httung]

Hic! Nhớ cái wattmeter của mình quá!.
Nó là Slug của Bird RF Power meter:

Máy của mình y chan cái này.
Trong đó có một đoạn dây dùng cãm ứng + diode + RC lọc => DC hiển thị trên mặt đồng hồ.
Trước mình tháo nó ra chế lại để dùng đo công suất thấp hơn (Từ 5W mình độ lại đo được 10mW) bằng cách đưa đọan dây cãm ứng tới gần hơn thanh dẫn sóng, giãm bớt R lọc....Sau đó cal. lại với máy đo xịn. Máy trên thích hợp dùng cho dã ngoại.
Minhminh muốn tháo ra làm theo các bước sau (Lấy trên mạng, máy mình bị bỏ quên ngoài trời mất rồi):




Linh kiện bên trong:

Điện trở R=50 Ohm (R phối hợp, Impedance mismatch) nằm trong cái ống bằng đồng (100).
Tùy dải tần & công suất kết cấu bên trong slug có thể khác nhau tí ti.

[minhtinh]

Bác nào nhiệt tình nói cho em biết trong này có cái gì với ( đồ đi mượn không dám phá ):

[httung]

Ảnh trên mình lấy trên mạng nó là máy phát công suất 100W.

[minhtinh]

Em nói tản mạn chút thôi. Ảnh trên là máy gì vậy bác?

[httung]

ISOLATOR tải có cánh giải nhiệt:

Bạn lên mạng tìm hiểu thêm nha.

[httung]

Máy phát chuyên dùng trên 1W phải có isolator bảo vệ, máy 1kW thì phải có tải tương ứng, chuyện ăn cắp không bàn ở đây.

[minhtinh]

Cảm ơn bác httung vì cái isolator nhé. Nhưng mà cái này có vẻ đắt lắm. Isolator là 1 chuyện song phải đi kèm 1 cái tải giả công suất tương ứng thì phải. Giả dụ dùng cho máy 1k thì phải có cái tải 1K cho vào nhỉ. Em nhớ lại là có người nói những người đi lắp máy lớn thường ăn bớt cái tải giả để đem bán ra ngoài. Có lẽ họ lấy tải giả ở bộ phận này chăng?

[httung]

Phải chọn isloator đúng tần số.

[httung]

Trước tiên bạn phỉa cal. cái đồng hồ đo sóng dội tự chế xem hai chiều in, out điện áp đo có giống nhau không và strip line của mạch đo phải đúng 50 Ohm.
Sau đó tiến hành đo thử cái đồng hồ đo này với tải giả 50 Ohm xem mức sóng tới và dội về của nó có tương ứng với đồng hồ đo trong máy không, nếu sai lệch không nhiều xem như đồng đo tự chế OK.
Riêng để bảo vệ tầng công suất cuối khi bị mất phối hợp trở kháng thì có nhiều cách, tốt nhất là nên thêm ở ngõ ra (trước feeder+antenna) một cái Isolator, nó chỉ cho sóng điện từ đi theo một hướng duy nhất, hướng ngược lại suy hao >35dB nên khi có sóng dội nó sẽ đưa về tải không làm hại tầng công suất cuối, xem nguyên lý isolator: http://www.shively.com/tb-isolators_fm_antennas.php
Nếu ban đã có mạch (đồng hồ) chỉ báo sóng dội tốt khi bị mất phối hợp do antenna hay feeder bạn dùng điện áp chỉ báo đó đưa ra mạch cảnh báo đèn chớp, còi....Và làm một mạch cắt nguồn cho tầng công suất.
Thông thường trong thiết kế tầng công suất cuối máy phát người ta thường tính đến mạch bảo vệ (cắt) nguồn cho tầng này khi dòng tăng đến mức hạn định nào đó.

[minhtinh]

Cảm ơn bác Quế Dương. Cho em hỏi thêm là học phí để có cách bảo vệ đèn công suất mà bác nói là bao nhiêu ạ. Các cách đó hơn cách em nêu trên ở những điểm nào?

[queduong]

Đúng là em chưa rõ về cái này. VSWR là tên của nó mà em cũng mới biết. Em đc giao nhiệm vụ là tìm 1 cái mạch nào đó để đo mức sóng phản xạ nhằm bảo vệ máy phát khi bị đứt cáp. Tham khảo trên 1 số máy phát thấy có cái này nên tìm hiểu về nó. Các đồng hồ trên máy phát chỉ ra công suất phát thực tế ở anten và mức sóng dội lại máy. Khi mức sóng dội lại quá cao ( khoảng 5% ) thì phải cắt máy phát ngay.
Qua mấy bài trên em cũng dần hiểu ra vấn đề rồi. Họ dùng mạch đó không phải để đo sóng phản xạ mà đo hiệu năng của anten phải không bác QD. Mức sóng phản xạ mà máy phát hiển thị là suy ra từ phép đo hiệu năng này. Nếu vậy thì em thấy số liệu cũng khá khớp rồi. Bác cho em thêm ý kiến đi ạ.

Đúng rồi
Thường thì không có cách bảo vệ hở mạch anten , anten bị sai lệch , hỏng ... người ta hay lamg theo cách đơn giản như của bạn.

( Có nhiều cách bảo vệ transistor công suất - riêng tư nghề một tí không trình bày ) .


Cách của bạn là một VD điển hình .
khi anten bị sai lệch , rơi rụng chấn tử , gãy ...đứt cáp truyền ... nó sẽ bị lệch trở kháng phối hợp với máy phát ...

Dựa vào tín hiệu phản hồi về người ta sẽ xử lý ( làm giề đó )


--- Mục đích nữa : VD trong chế tạo máy phát ... rồi đến chế cái anten chẳng hạn .

Trở kháng của máy phát thì tôi đã biết ( lý thuyết hoặc thực nghiệm) .

Vấn đề lúc này là ta làm cái anten làm sao để cho nó hợp và có hiệu suất phát xạ tốt .

--- Một cách làm Amateur là dùng cái như của bạn để chỉnh anten mình chế .

[minhtinh]

Đúng là em chưa rõ về cái này. VSWR là tên của nó mà em cũng mới biết. Em đc giao nhiệm vụ là tìm 1 cái mạch nào đó để đo mức sóng phản xạ nhằm bảo vệ máy phát khi bị đứt cáp. Tham khảo trên 1 số máy phát thấy có cái này nên tìm hiểu về nó. Các đồng hồ trên máy phát chỉ ra công suất phát thực tế ở anten và mức sóng dội lại máy. Khi mức sóng dội lại quá cao ( khoảng 5% ) thì phải cắt máy phát ngay.
Qua mấy bài trên em cũng dần hiểu ra vấn đề rồi. Họ dùng mạch đó không phải để đo sóng phản xạ mà đo hiệu năng của anten phải không bác QD. Mức sóng phản xạ mà máy phát hiển thị là suy ra từ phép đo hiệu năng này. Nếu vậy thì em thấy số liệu cũng khá khớp rồi. Bác cho em thêm ý kiến đi ạ.

[queduong]

Hình như cậu vẫn chưa thông tỏ hết là cái VSWR của cậu làm ra để làm gì ...???

[queduong]

Có lẽ đã có sự hiểu nhầm về cách gọi ở đây.
Em được người ta bảo rằng khi anten và máy phát phối hợp trở kháng tốt, tức là trở kháng ra của máy phát và anten bằng nhau thì sóng sẽ phát xạ hoàn toàn khỏi anten, không có thành phần nào dội ngược trở lại máy phát. Nếu sóng dội về này quá lớn nó sẽ gây cháy máy phát.
Theo những gì bác QD viết thì em lại được hiểu là khi máy phát và anten phối hợp tốt với nhau thì sóng phản xạ bằng sóng phát xạ. Tỉ lệ là 1:1
Vậy vấn đề ở đây là gì?

Hơ hơ ... tỉ lệ ở đây không phải cái sóng dội về .

Phát 1 mà dội về 1 thì còn ý nghĩa gì nữa .

Đây là mối quan hệ giữa đầu ra của mạch phát với hiệu năng của anten mà .

trên VSWR thường sử dụng 2 đồng hồ . cái revert (reflex...) sẽ phản ánh độ tốt hay xấu của anten .

còn tốt xấu , nhiều hay ít thì nhìn vào tỉ lệ .